درود مهمان گرامی!   ورود   )^(   ثبت نام زمان کنونی: ۳-۷-۱۳۹۷, ۰۵:۲۰ عصر



ارسال پاسخ 
 
امتیاز موضوع:
  • 1 رأی - میانگین امتیازات: 4
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

حالت موضوعی | حالت خطی
بررسی ظرفیت­ها وقابلیتهای زبان کردی به عنوان زبان علم در ایران
نویسنده پیام
کاربر 4 ستاره
*
آفلاین
ارسال‌ها: 918
تاریخ عضویت: ۱ شهريور ۱۳۸۸
اعتبار: 5
سپاس ها 0
سپاس شده 4 بار در 4 ارسال
ارسال: #1
بررسی ظرفیت­ها وقابلیتهای زبان کردی به عنوان زبان علم در ایران


بررسی ظرفیت­ها وقابلیتهای زبان کردی به عنوان زبان علم در ایران

در آخرین جلسه‌ی شورای عالی انقلاب فرهنگی ایران كه به
ریاست محمود احمدی‌نژاد - رئیس‌جمهور ایران و رئیس شورای عالی انقلاب
فرهنگی این کشور تشكیل شد، ماده‌ی ‌واحده‌ی تدریس دو واحد درسی زبان و
ادبیات مربوط به زبان‌ها و گویش‌های بومی شامل؛ آذری، كردی، بلوچی و تركمن
در دانشگاه‌های ایران به تصویب رسید...


به گزارش خبرگزاری پیامنیر، کامران رحیمی نویسنده ومحقق ایلامی که عضو پیوسته‌ی انجمن علمی زبان کردی در ایران است، مطلبی در مورد اصل 15 قانون اساسی ایران با عنوان " اصل 15 چه می­گوید؟ (بررسی ظرفیت­ها وقابلیتهای زبان کردی به عنوان زبان علم)" نوشته است. نسخه­ای از این مطلب به خبرگزاری پیامنیر ارسال شده كه آن را در زیر می­خوانید:

کشور ایران، آكنده از زبان­ها و فرهنگ­های رنگارنگِ پویا اما خاموش و حاشیه­ای است كه در واقع مؤلفان راستین ملت و تمدن ایرانی در گستره­ی تاریخ می باشند. بی­شک کم توجهی به سایر زبان­های ایرانی، در آینده خساراتی جبران ناپذیر بر پیکره­ی این تمدن دیرین، برجای خواهد نهاد. زیرا با مرگ عزیزی،
خانواده­ای عزادار می­شوند و با مرگ زبانی، نه تنها ملتی عزادار می­شوند
بلکه شمارش معکوس مرگ تدریجی آن­ مردمان نیز زده­ خواهد­شد در طول تاریخ
به ملتها وتمدنهای می­توان اشاره کرد که فقط با نابودی زبان، خود نیز نیست
و نابود شده­اند. به عنوان مثال می­توان به ملتهای همسایه و دیوار به
دیوارمان مانند
آکد،
بابل و... اشاره کرد که امروزه فقط نامی از آنها باقی مانده است. البته
این پایان ماجرا نیست زیرا کم فروغی زبان­ها، مرگ قطعی ادبیات را در
پی­دارد؛ ادبیات به عنوان محصول ذوقی ملتها که شان وارزشش به جهت معنوی
بودن آن، والاتر از سایر مواریث فرهنگی و آثار باستانی است.


دكتركزازی، استاد دانشگاه تهران، که در پاسداشت فارسی و پرهیز از لغات بیگانه، شهره­ی خاص وعام است درباره­ی اهمیت زبان کردی چنین اظهارمی­دارد : «در
میان زبان­ها و گویش­های گونه گون و بسیار كه در پهنه­ی ایرانشهر
پراكنده­اند، زبان كردی و گویش­های آن از مایه­وری و گرانسنگی ویژه­ای
برخوردار است. زیرا در این زبان در درازنای تاریخ كمتر دیگرگونی پذیرفته
است (پرنیان پندار،202:1367) وی همچنین در جای دیگر با قاطعیت بیان
می­دارد که زبانهای ایرانی خاصه کردی نیا و جد زبان فارسی است.


زبان
کردی دارای چهار شاخه­ی اصلی: شمالی یا کرمانجی، سورانی یا مرکزی، جنوبی
(لکی، کلهری، فیلی = ایلامی) و گورانی – هورامی است زبان و ادب کردی از
حیث جمعیت گویشوران، متون نظم  و نثر، ذخایر واژگانی و
زبانی و نشریات و تولیدات ادبی، بعد از زبان فارسی رتبه­ دوم زبانهای
ایرانی را به خود اختصاص داده است زبان کردی و گویشوران آن به جهت زیست در
دژهای کوهستانی از اصالت و فصاحت خاصی برخوردارند به طوری­ که اکثر شاخها
و گویشهای این زبان کهن­سال و تنومند خصایص باستانی و اصیل را حفظ
نموده­اند و با سایر زبانهای ایرانی نظیر اوستایی، پهلوی و فارسی و سایر
زبانهای ایرانی خویشاوندی تام و تمام دارند. امروزه ادبیات کردی خاصه
ادبیات معاصر مرزها را درنوردیده و شهرت فرامنطقه­ی یافته است به طوری که
آثار برخی از ادیبان نوپردازکرد به اکثرزبانهای زنده­­ی جهان نظیر
انگلیسی، فرانسوی، ترکی ، سوئدی، عربی و حتی فارسی ترجمه شده است.


ظهور دو زبان توانا وارجمند ایرانی پس از اسلام

در
سال 21( هـ.ق) در پی گسترش و پذیرش دین مبین اسلام در ایران، امپراتوری
ساسانی از هم گسیخته می­شود و در نتیجه زبان و ادب پهلوی تا حدودی رسمیت
خود را از دست می­دهد. اما سایر زبانهای ایرانی نظیر: فارسی، کردی، بلوچی،
تبری، سمنانی و... همچنان به حیات خود ادامه می­دهند. در این میان توفیق
معیارشدن و گسترش همگانی و تولیدات انبوه ادبی فقط نصیب فارسی دری در شرق
میهن و«کردی گورانی» درغرب شد به طوری که هم زمان با تأسیس حكومت­های نیمه
مستقل ایرانی طاهریان و سامانیان در شرق كشور و رسمیت فارسی دری در دربار
آنان؛ در غرب كشور (لرستان، كرمانشاهان، کردستان و ایلام) نیز دو سلسله­ی
كردتبار حسنویه و بنی عیار به قدرت دست یازیدند و کردی گورانی را به عنوان
زبان معیار و ادبی خود برگزیدند.


به
طوری که تمام شاعران و گویندگان شهیر این مناطق نظیر ارکوازی، شاکه وخان
منصور، ملاپریشان، منوچهرخان کولیوند، حقعلی سیاهپوش، مولوی کرد،
بیسارانی، سید یعقوب ماهیدشتی، میرزاشکرا... دیناروند، خانای قبادی،
خانه­ی داجیوند، غلام­علی باوانه، ولی بیگانه و... به زبان سلیس و شیرین
کردی گورانی (= هورامی) مسلط بوده­اند.


بعدها  فارسی
دری به واسطه­ی فزونی قدرت مرکزی از سوی سلسله­های ترک­تبار غزنوی و
سلجوقی و... از خاستگاه خود خراسان خارج شده و رهسپار عراق عجم
(جبال=زاگرس) می­شود و فرایند تکاملی، از گویش به زبان را طی می­نماید
.

چنان­که دكتر یاحقی در تاریخ ادبیات فارسی به  بحث تأثیرگذاری زبان­های محلی بر فارسی اشاره می­نماید و می نویسد: «وقتی ]در قرن ششم[ زبان فارسی در كنار زبان عربی در این نواحی ]عراق عجم(زاگرس)، طبرستان، آذربایجان[
كم كم رسمیت پیدا كرد در اثر مجاورت با لهجه های محلی و آمیختگی تدریجی با
آن ها تحولات تازه ای یافت و در معرض تغییر و دگرگونی قرار گرفت» ( تاریخ
ادبیات ایران، یاحقی،1380:89) این روند رو به رشد یعنی ورود لغات و
تركیبات متعدد از لهجه های محلی به زبان فارسی به حدی است كه بعدها از آن
به عنوان یكی از خصایص سبك عراقی یاد می شود.


چالش زبان­های ایرانی در عصرستم­شاهی

در دوران منحوس پهلوی، رشد تفکر شونیستی رضاخان و درباریان، منجر به بی­توجهی
و تحقیر دیگر زبانهای بومی ایرانی شد و همچنین زبان فارسی كه ماهیت بین
زبانی و ارتباطی با دیگر زبانهای محلی داشت در موقعیتی قرار گرفت كه تثبیت
و گسترش آن به قطع ارتباط با زبانهای محلی و حتی تقابل با آنها انجامید.


همچنین
پروسه­ی پاکسازی زبان فارسی از واژگان بیگانه كه نسخه­ای از سیاستهای غرب
جهت ایجاد دولت ملی- زبان ملی بود، بدون درك همه جانبه و آگاهانه وارد
ایران شد. پاکسازی فارسی ابتدا توسط ناظم الدوله و آخوندزاده طراحی و توسط
دیگران عملی شد، در نهایت بی توجهی به ذخیره­های زبانی زبانهای ایرانی،
عوارض منفی زیر را به دنبال داشت:


1ـ قطع ارتباط زبان فارسی به عنوان زبان میانجی با سرچشمه­های زلال زبانهای ایرانی.

زبانها واقوام ایرانی در طول تاریخ  با هم، همزیستی مسالمت آمیز داشته­اند و هر کدام به

صورت جداگانه و در کنار هم رشد ونمو یافته­اند اما با سیاستهای رضاخانی این پیوندها به یکباره به چالش کشیده شد.

2ـ ركود و کم تحرکی زبان فارسی در مقابل زبانهای دیگر.

به
طوری که امروزه بنابر بیانیه رسمی فرهنگستان زبان وادب، زبان فارسی جهت
معادل­سازی ششصد واژه­ی بیگانه عاجز مانده است در حالی­که با اتخاذ
استراتژی واقعگرایانه می­توان از ذخایربکر و انبوه زبانهای ایرانی که در
واقع ستون فقرات فرهنگ و تمدن ایرانی­اند این تهدید همه جانبه را به فرصت
تبدیل کرد.


3ـ معادل سازی غیرشفاف و غیرعلمی.

بدیهی
است که بسیاری از واژه سازیها و معادل­یابیهای نامفهوم وغیرشفاف فرهنگستان
رژیم گذشته، از زبانهای خاموش و مرده میانه و باستانی اخذ شده بود به
عنوان نمونه: وَردش، ناوَردایی، پادوَردایی، دُشتیاد، پرتاد، دَندیدن و...
که برای اکثریت فارس زبانها و حتی دانش­آموختگان زبان فارسی در بالاترین
سطوح نامفهوم است چه رسد به توده­ی مردم. در حالی با نگاهی علمی و منطقی
به گنجینه­ی واژگانی سایر زبانهای ایرانی، واژگان و اصطلاحات روان، مانوس،
مفهوم و شفاف بسیاری را می­توان جهت واژگزینی یافت.


سیاستهای یکسان­سازی

سیاستهایی كه تنوع فرهنگی را نادیده می گیرند به دلایل زیر نامطلوب­اند:


این سیاست موجب یکسان­سازی صوری اما شكننده می­شوند.تجارب تاریخی به ویژه
رژیم گذشته، باطل بودن این سیاست را نشان می­دهد كه در عمل به شكل گیری
هویت فرهنگی واحد نینجامیده است.


2ـ اتخاذ سیاستهای یکسان­ساز، بیش از آن كه شكل دهنده­ی تمایلات همگرایانه باشد مشوق پیدایش گرایشهای واگرایانه خواهد شد.

3ـ سیاستهای یکسان­ساز موجب روی گردانی از رسانه­های ملی  می­شود و امكان برقراری ارتباط با رسانه­های  فراملی را در سایر فرهنگها موجب می­گردد و زمینه را برای گرایش به فرهنگ منحط غرب فراهم می­کند.


نادیده گرفتن حقوق اقلیت­ها، موجب محدود ساختن زمینه­ی تجلی خلاقیت و
استعدادهای نهفته در اقلیت می­گردد و کشور را از توسعه­ هم جانبه و متوازن
فرهنگی، سیاسی و اقتصادی محروم می­کند. با پیروزی  انقلاب
اسلامی که در واقع پاسخی تاریخی به همه­ی بی عدالتیها و یکسان­سازی رژیم
گذشته بود زمینه ظهور و مشارکت تمام اقوام ایران فراهم شد به طوری که
تبلور این خواست عمومی و انسانی در قانون اساسی تبلور یافت.


در
اصل15 قانون اساسی به صراحت بیان شده است: «زبان و خط رسمی و مشترک مردم
ایران فارسی است. اسناد و مکاتبات و متون رسمی و کتب درسی باید با این
زبان و خط باشد ولی استفاده از زبانهای محلی و قومی در مطبوعات و
رسانه­های گروهی و تدریس ادبیات آنها در مدارس، در کنار زبان فارسی آزاد
است». اخیراً نیزفرهنگستان زبان وادب فارسی گامهای اساسی جهت احیای ذخایر
زبانی زبانهای ایرانی جهت معادل سازی واژه­های بیگانه برداشته است به طوری
گروه واژه­سازی فرهنگستان در خرداد1376 یکی از مواد اصلی واژه­سازی را
استفاده از سایر زبانهای ایرانی اعلام کرده است (اصول وضوابط واژه
گزینی76:16).




نسبت زبان­های ایرانی با تكنولوژی


بقای
یك زبان تنها به ویژگی خود زبان متكی نیست بلكه به میزان پیشرفت اجتماع
انسانی كه به آن زبان تكلم می­كنند نیز بستگی دارد. بین علم و تكنولوژی و
زبانهای محلی نسبتی وجود دارد و آن بهره­گیری زبان رسمی از واژگان محلی
جهت معادل یابی و جایگزینی آن­ها درحوزه­ی علوم است. در گذشته­های دور
مدتی زبان یونانی زبان علمی بود سپس، عربی، فرانسوی و اخیراً انگلیسی،
زبان علمی دنیا می­باشد.


یکی
ازدلایل اساسی رشد و گسترش روزافزون زبان انگلیسی استفاده ازگویشهای
انگلیسی و سایر زبانهای غربی است به عنوان نمونه، زبان انگلیسی این واژگان
را از لاتین و یونانی اخذ نموده است: ارگان از
organon- آكادمی از akademeia، پان ازpantos و جغرافیا ازjedgrafiga  یونانی و همچنین آنتیك از entiqus و آكواریوم ازaguarium لاتینی و ...

 گسترش
سریع زبان انگلیسی باعث شده است دولت­ها در سرتاسر جهان با ایجاد
فرهنگستان ها وبا بهره­گیری از سایرقابلیتها و ظرفیتهای سایر زبانهای ملی
(به عنوان بن مایه و ریشه­های زبان رسمی)، تلاش گسترده­ای برای حیات و
بقای خود انجام دهند.


بنابراین
حذف زبانهای محلی عملاً زمینه این بهره وری را از بین خواهد برد، در نتیجه
زبان رسمی نیز به دلیل انقطاع از ریشه و بنیان­های خود به تدریج ناتوان
می­شود ودر زبان مسلط، حل خواهد شد.




نتایج وچالش­های اجرای شدن اصل 15


 با
اجرای شدن اصل 15 قانون اساسی در نظام جمهوری اسلامی، نتایج و انگیزه­ها و
چالشهای به صورت بالقوه یا بالفعل ظهور خواهند کرد که به شرح ذیل است:


- ممانعت از نابودی این زبانها و حفظ آن از تند باد تهاجم فرهنگی و زبانی بیگانه.

- ارضای حس کنجکاوی علمی و تمکین در برابر آن چه رسالت فرهیختگی نامیده می­شود.

- آشکار شدن و رفع پاره­ای از دشواری­های زبانی و ادبی متون علمی و ادبی پارسی و کردی.

- فراهم آوردن منابع علمی و قابل استناد برای مراجعات دانشگاهی و پژوهشی .

- بازنمایی وتطبیق وجوه افتراق و اشتراک واژگان، خصایص دستوری زبان کردی با سایر زبان­های ایرانی و هند و اروپایی.

- ریشه­شناسی (etymology) و ریشه­یابی پاره­ای از واژگان کهن کردی و ایرانی و تکمیل مباحثی همچون سیر تطور ودگردیسی زبان های ایرانی.
- از همه مهمتر بسترسازی مناسب وعلمی، جهت ظهور و پذیرش عمومی زبان معیار و رسمی کردی،
براساس استقرا، میزان و انبوه تولیدات فرهنگی و کثرت گویشوران است لازم به
ذکر است مطرح سازی و پذیرش زبان نوشتاری کردی ( نه زبان شعری وگفتاری)
باید منطقی و عقلانی به دور از احساسات و تعصبات ایلی باشد چه در غیر این
صورت این فرصت تاریخی برای زبان وادبیات کردی از دست خواهد رفت


موضوع‌های مرتبط با این موضوع...
قصه زنی که مد را به ایران آورد
دانستنی های خواندنی سینمایی و تلوزیونی ایران
هفت قانون یادگیری زبان!
چرا باید به ایران افتخار كنیم ؟
زبان پارسي را پاس بداریم(تاسف برانگیز)
نخستین قبرستان مسلمانان در ایران + عکس
خط میخی؛ پلی از امروز به برگهای تاریخ سرشار ایران
تاریخچه لباس زیر در ایران وتمدن های دیگر
ایرلاین ها و هواپیماهای خطرناک ایران را بشناسید
شغل قبلی بازیکنان معروف فوتبال ایران

سپاهان طوفان زرد آسیا
۱۳-۶-۱۳۸۸ ۰۲:۲۱ صبح
مشاهده‌ی وب‌سایت کاربر یافتن تمامی ارسال‌های این کاربر نقل قول این ارسال در یک پاسخ

ارسال پاسخ 

کاربرانِ درحال بازدید از این موضوع: 1 مهمان
پرش به انجمن:


موضوع‌های مرتبط با این موضوع...
موضوع: نویسنده پاسخ: بازدید: آخرین ارسال
Thumbs Up قبل و بعد از رعد و برق به چه نکاتی توجه کنیم زندگی کن 0 722 ۱۵-۷-۱۳۹۴ ۱۰:۴۳ صبح
آخرین ارسال: زندگی کن
Thumbs Up شنبه به نوروز افتاد زندگی کن 0 1,004 ۲۹-۱۱-۱۳۹۳ ۰۵:۰۳ صبح
آخرین ارسال: زندگی کن
  انرژی مثبت amir3faz 15 4,033 ۱۲-۷-۱۳۹۲ ۱۱:۲۵ عصر
آخرین ارسال: amir3faz
Lightbulb دانستنی های جالب به روایت اعداد و ارقام زندگی کن 0 1,802 ۱۳-۲-۱۳۹۲ ۰۱:۰۳ عصر
آخرین ارسال: زندگی کن
Lightbulb 6 اشتباه آقایون در ازدواج زندگی کن 0 1,797 ۱۳-۲-۱۳۹۲ ۰۱:۰۱ عصر
آخرین ارسال: زندگی کن


درباره ایران فروم

تالار گفتگوی ایرانیان از سال 1387 هجری شمسی فعالیت خود را آغاز کرده و هم اکنون با بیش از 850.000 کاربر ثابت بزرگ ترین تالار گفتگوی فارسی زبان در جهان می باشد.

برای سفارش تبلیغات در ایران فروم کلیک کنید

لینک دوستان

لینک دوستان